zapoznania się tej strony z treścią wzorca...
Serwis znalezionych hasełOdnośniki
- Smutek to uczucie, jak gdyby się tonęło, jak gdyby grzebano cię w ziemi.
- Od strony ulicy prawie wszystkie bary oraz mniejsze sklepy zamiast ścian miały różnego rodzaju żaluzje, które usuwano całkowicie lub rolowano na czas otwarcia...
- Z drugiej strony ciekawym przykładem różnorodności motywacji, którymi kierowały się „stare" i „nowe" siły polityczne w ustalaniu ordynacji może być ordynacja...
- Nie mogłem pojąć, jak to się stało, gdy nagle z przeciwnej strony wypadł na mnie mój ordynans i zasypawszy mnie gradem płynących z serca powinszowań wyłożył mi...
- — Ale musisz przyznać, ĹĽe naprawdÄ™ pochodzi z innej planety — dokoĹ„czyĹ‚a Trillian, pojawiajÄ…c siÄ™ w polu widzenia z drugiej strony mostka...
- jaki zwiedzać będzie Paryż, gdy z jednej strony Sekwany zostaną tylko szczątki z Tuileriów, brama Saint-Denis, Magdalena, pałac Inwalidów etc...
- Z drugiej strony, przynajmniej jeden bystry obserwator, John Kenneth Galbraith, wyraził pogląd, że być może Nixon zwyciężył pomimo stosowania tych środków...
- Stworzenia zazwyczaj żywiły się energią Ciemnej Strony, która przepływała przez Bane’a, ale konstruowanie holocronu wymagało, żeby Mistrz ukierunkował...
- Gdy misjonarze, wielorybnicy, plantatorzy trzciny cukrowej i inni intruzi coraz bardziej wnikali na Wyspy Hawajskie (nie napotykajÄ…c na opĂłr ze strony...
- uciecha dla dzieciakĂłw te afiszowe polemiki! Z jednej strony padaĹ‚y sĹ‚owa: „tromtadracja, warchoĹ‚y” – z drugiej: „serwilizm,...
- Dlaczego Race miałby się z tego wykręcić? Niech pozna też ujemne strony kobiecego towarzystwa, nie tylko te dodatnie...
Smutek to uczucie, jak gdyby się tonęło, jak gdyby grzebano cię w ziemi.
Z tego punktu widzenia wyodrębnia się
wzorce umowne, które:
a) wiążą drugą stronę, jeżeli zostały jej doręczone przy zawarciu umowy (art. 385
§ 1 zd. 1 k.c.);
b) mają one moc wiążącą, gdy druga strona mogła się z łatwością dowiedzieć o
jej treści (art. 385 § 1 zd. 2 k.c.); ta możliwość dotyczy jednak wyłącznie tych
ogólnych warunków, wzorów i regulaminów, którymi posługiwanie się jest w
stosunkach danego rodzaju zwyczajowo przyjęte;
Kwestia charakteru prawnego wzorców umownych wydawanych przez jedną
ze stron kontraktu na podstawie upoważnień zawartych w odpowiednich przepisach
(zob. niżej) budziła w piśmiennictwie pewne wątpliwości; za uznaniem quasi-
normatywnego charakteru takich wzorców i możliwością ich kontroli (m.in. w trybie
art. 13 ustawy o Sądzie Najwyższym) opowiedziała się E. Łętowska: Ochrona
konsumenta: negatywny spór kompetencyjny? PiP 1994, z. 6, s. 3 i n.; odmienny
pogląd wyraziła w tej kwestii C. Żuławska: Czy rzeczywiście negatywny spór kom-
petencyjny, PiP 1994, z. 7, s. 101 i n.; por. też w tej kwestii orz. SN (7) z 24 IX 1993
r., III CZP 77/93, OSN 1994, nr 3, poz. 52 (z glosą aprobującą F. Zolla, PiP 1995, z.
I, s. 96), które zalicza postanowienie regulaminów bankowych do norm
indywidualnych i konkretnych.
Drugą grupę tworzą tzw. wzorce niekwalifikowane. Wiążą one drugą stronę
tylko wówczas, gdy druga strona, znając ich treść, wyraziła zgodę na włączenie ich
do treści umowy (art. 385 § 2 k.c.). W tym wypadku o uznaniu, że doszło do
akceptacji treści wzorca przez drugą stronę, będą świadczyły okoliczności zawarcia
umowy oraz ogólnie przyjęte dyrektywy wykładni oświadczeń woli (zob. art. 65 k.c.).
Sporna jest kwestia, czy wyrażenie zgody w rozumieniu art. 385 § 2 może
nastąpić w sposób dorozumiany. Wydaje się, że nie ma przeszkód do zajęcia
takiego stanowiska, ocena powinna być każdorazowo dokonywana z
uwzględnieniem okoliczności występujących in casu. Należy też pamiętać o
konieczności zachowania dystynkcji pomiędzy sposobem włączenia do treści umowy
wzorców kwalifikowanych i niekwalifikowanych. Sama łatwość zapoznania się z
treścią wzorca nie będzie mogła być uznana za podstawę dorozumianej zgody
adresata wzorca; zob. też co do tych kwestii M.A. Zachariasiewicz: Niektóre
problemy prawne związane z korzystaniem z nienormatywnych wzorców umownych,
"Rejent" 1995, nr 9, s. 117 i n.; zob. również L. Zalewski: Zawieranie umów przy
użyciu wzorców nie normatywnych (tzw. "konflikt formularzy"), RPEiS 1990, nr 3, s.
119.
Ogólniejsze znaczenie, odnoszące się do obu wyżej wskazanych kategorii,
ma reguła kodeksowa dotycząca stosowania wzorców umownych w ramach tzw.
stosunków ciągłych. Zgodnie z art. 385 § 3, wzorce umowne wydane w czasie
trwania stosunku prawnego o charakterze ciągłym wiążą drugą stronę, o ile zostały
zachowane te przesłanki związania, które dotyczą odpowiednio danej kategorii
wzorca (a więc konsens normatywny bądź konsens zwykły). Należy uznać, że reguła
ta dotyczy zarówno sytuacji, w której umowa została zawarta przy użyciu wzorca (i
dochodzi do jego modyfikacji), jak i wypadków wprowadzenia wzorca (po raz
pierwszy) w czasie trwania stosunku ciągłego. Pomimo zachowania przesłanek
koniecznych do uznania, że nastąpił tzw. konsens normatywny, wzorzec umowny nie
będzie dla strony wiążący, jeśli wypowiedziała ona umowę w najbliższym terminie
wypowiedzenia.
Trafne jest spostrzeżenie, że modyfikacja stosunku ciągłego przy użyciu
wzorca umownego może w wypadku stosunków zawartych na czas oznaczony
wywoływać niekiedy wątpliwości, a dopuszczalność takiego zabiegu będzie
uzależniona od właściwości tego stosunku (np. przy bankowych depozytach
terminowych możliwość taka wydaje się wykluczona), zob. w tej kwestii C. Żuławska:
Komentarz do kodeksu cywilnego; Zob. też uchw. SN z 26 XI 1991 r., III CZP
121/91, OSN 1992, nr 6, poz. 6.
Praktyka wskazuje na konieczność rygorystycznego respektowania reguł
związanych z zachowaniem przesłanek, od których zależy związanie drugiej strony
wzorcem umownym. Tendencja ta zasługuje w pełni na aprobatę, ponieważ chroni
przed nadużyciami, które mogą pojawiać się w wypadkach posługiwania się
wzorcami umownymi w obrocie.
Zob. uchw. SN (7) z 22 V 1991 r., III CZP 15/91, OSN 1992, nr 1, poz. 1, w
której odniesiono się do kwestii zmiany regulaminu bankowego w trakcie trwania
umowy rachunku bankowego. Trafnie stwierdza się, że praktyka zmian wcześniej
zawartych umów przez wywieszenie w lokalach bankowych regulaminów o nowej
zmienionej treści musi być uznana za nieprawidłową i nie powodującą zamierzonych
skutków prawnych.
W przypadku sprzeczności pomiędzy treścią umowy a ogólnymi warunkami,
wzorem lub regulaminem, pierwszeństwo mają postanowienia umowy (art. 385' k.c.).
Przyjęta reguła interpretacyjna ma zastosowanie zarówno do wzorców
kwalifikowanych, jak i niekwalifikowanych i wyraźnie potwierdza kontraktowy
charakter wzorców.
Założeniem tego rozwiązania jest bowiem traktowanie wzorców i postanowień
umownych w tej samej płaszczyźnie i właśnie dlatego konieczna jest swoista reguła
kolizyjna. Reguła ta nie dotyczy natomiast wzorców z art. 384 k.c. (mających