Wreszcie, mówiąc o różnicach między inflacją wróżnych podsystemach gospodarki światowej, nie moż-162na pominąć aspektu możliwości...
Serwis znalezionych hasełOdnośniki
- Smutek to uczucie, jak gdyby się tonęło, jak gdyby grzebano cię w ziemi.
- Schemat A2Zalenoci wystpujce midzy rozwojem public relations w Niemczech i w Stanach ZjednoczonychPraktyka PR w Niemczech przed 1945 rokuPraktyka PR...
- Już dawniej kilka razy udało mi się wślizgnąć między Żydów pracujących we dnie poza gettem; kontrola nie była ścisła, chyba tylko wariat pchałby...
- Istmie i w portach korynckich kolonii w pnocno-zachodniej GreW Koryncie rwnie koncentrowaa si wymiana handlowa midzy Peponezem a rodkow Grecj, nic...
- Zgromadzenie Oglne moe zwrci uwag Rady Bezpieczestwa na sytuacje, ktre mogyby zagraa midzynarodowemu pokojowi i bezpieczestwu...
- Przykład ten pokazuje, że logika Arystotelesa dotyczy stosunku między pojęciami, w tym przypadku pojęciami „żywej istoty” i „śmiertelności”...
- zemsty wywrzeć, ogłosił między swymi dworzanami nagrodę temu, kto mu wskaże owego arbitra, który pierwszy po Ketlingowym wniosku zakrzyknął: „Zdrajca i...
- W życiu są obecne rozmaite problemy – w związkach międzyludzkich, w pracy, w życiu osobistym...
- Ważnymi tematami są: zadowolenie z pracy, stres, motywacja, przywództwo, dynamika grupowa, polityka organizacyjna, konflikt międzyludzki oraz struktura i...
- Badacze uważają, że istnieje związek między tym imieniem a huryckim terminem ofiarnym azazhum/azuzhi, który ma się wywodzić z rdzenia semickie-go...
- 261 Przez cz dwudziestolecia midzywojennego postpowanie podatkowe byo normowane przepisami odziedziczonymi po ustawodawstwach pastw zaborczych...
Smutek to uczucie, jak gdyby się tonęło, jak gdyby grzebano cię w ziemi.
Bez wątpienia są one — ze względu
na istotę stosunków produkcji — największe w gospodarce socjalistycznej. W tym przypadku państwo dysponuje możliwościami (co -nie oznacza jeszcze gwarancji) odpowiedniego kształtowania makroproporcji gospodarczych i kontroli tempa napływu pieniądza na
rynek. W socjalizmie łatwiej także jest nie dopuszczać
do rozkręcenia się mechanizmu spirali inflacyjnej, ponieważ większość decyzji skupiona jest w ręku państwa. Z drugiej strony ogranicza to zakres działania systemu autoregulacji procesów gospodarczych, czyli
miast przyczyniać się do podnoszenia skuteczności
działań antyinflacyjnych, może powodować ich osłabienie. Zakres ewentualnych subiektywnych błędów popełnianych w polityce gospodarczej jest w t y m przypadku znacznie większy, co nie pozostaje bez wpływu na skalę nierównowagi gospodarczej i inflacji.
Z punktu widzenia zatem oddziaływania na inflację
przez państwo wydaje się, iż największe możliwości
na tym polu występują w socjalizmie, najmniejsze zaś
w krajach rozwijających się, chociaż i tym razem występuje tutaj wiele wyjątków od ogólnej reguły. Inflacja jest bowiem współcześnie tak różnorodna, że w zasadzie w odniesieniu do każdego bez mała stwierdzenia, któremu nadajemy tutaj walory ogólnych prawidłowości, można czynić zastrzeżenia i wskazywać na wyjątki. Wydaje się jednak, że uchwyciliśmy ogólną
treść inflacji we współczesnym świecie.
C
Z
Ę
S
C
D
R
U
G
A
POLSKA
„Wśród niezliczonych nieszczęść, które doprowadzają do upadku całe społeczeństwa,
[...] cztery należy uważać za najważniejsze:
wewnętrzną niezgodę, wielką śmiertelność,
zły urodzaj oraz psucie monety [...]. Czwarte
nieszczęście wszelako, które pochodzi z psucia monety, jest jedynie przez niewielu brane pod uwagę, i to tylko przez takich, którzy poważniej myślą [...]".
MIKOŁAJ KOPEENIK
Analiza procesów inflacyjnych w Polsce w oderwaniu od rozpatrywania ich na szerszym tle prowadziłaby do zubożenia problemu. Stąd też rozważania o światowym charakterze współczesnej inflacji były niezbędne. Przemawia za tym wiele względów. Po pierwsze, ważne jest podkreślenie, że pojawienie się inflacji w
Polsce nie jest żadnym „dopustem bożym", tylko
przejawem pewnych ogólnych tendencji, jakie obecnie
mają miejsce w skali globalnej. Po drugie, inflacja ma
swoje uniwersalne cechy i prawidłowości, które dają
się łatwo zaobserwować także w Polsce. Po trzecie,
inflacja w Polsce ma wiele cech szczególnych. Ta jej
specyfika musi być obserwowana z różnych punktów
widzenia. O ile bardziej zrozumiałe wydaje się to, że
ma ona pewne niepowtarzalne cechy w porównaniu
do krajów należących do innych systemów gospodarczych (wysoko rozwinięty kapitalizm, kraje rozwijające się), o tyle godna podkreślenia jest także odmienność inflacji w Polsce w porównaniu do jej przebiegu w pozostałych krajach socjalistycznych.
165
Wiele dotychczasowych uwag odnosi się bezpośrednio do inflacji w Polsce. Zwłaszcza rozważania o procesach inflacyjnych w gospodarce socjalistycznej mają do analizy przypadku Polski pełne zastosowanie. Także
inne wątki, związane .m.in. z mechanizmem inflacji
popytowej i kosztowej oraz spiralą inflacyjną, odnoszą
się do Polski w zasadzie w całej rozciągłości. To jednak
wciąż nie wystarcza, aby - zrozumieć,. dlaczego inflacja
w Polsce przybrała takie rozmiary podczas ostatnich
kilku lat. Wykorzystując zatem do analizy polskiej inflacji lat siedemdziesiątych i osiemdziesiątych dotychczasowe wnioski, pora — z jednej strony — skupić uwagę na konkretnym przejawianiu się wielu ogólnych prawidłowości rządzących powstawaniem i rozwojem procesów inflacyjnych, a z drugiej — wskazać na specyficzne uwarunkowania, które poprzez swoją
niepowtarzalność (a co najmniej wyjątkowość) nadają
inflacji w Polsce cechy szczególne na tle współczesnej
inflacji światowej.
'
:
■
.
,
-
•
•
,
R o z d z i a ł Vii
Narastanie procesów
inflacyjnych w lalach
siedemdziesiątych
1. Punkt startu
Na początku poprzedniej dekady nic nie zapowiadało
wielkiego nasilenia inflacji, z jakim mamy do czynienia podczas kilku ostatnich lat. Aczkolwiek wiele procesów gospodarczych sięga swymi najgłębszymi korzeniami lat pięćdziesiątych i sześćdziesiątych, to ich wpływ na ostatni okres jest co najwyżej pośredni. Nie
oznacza to, że inflacja pojawiła się w polskiej gospodarce dopiero w latach siedemdziesiątych. Jednakże jej charakter w okresach wcześniejszych był odmienny. Ogólny poziom cen wzrastał w szybkim tempie podczas startu do realizacji programu przyspieszonej