Podobnie jak podstawowy błąd atrybucji, asymetria aktor-obserwator jest uwarunkowana wieloma czynnikami równocześnie...
Serwis znalezionych hasełOdnośniki
- Smutek to uczucie, jak gdyby się tonęło, jak gdyby grzebano cię w ziemi.
- ¦ Podstawowe terminyzmienna dyskretna 73 zmienna kontrolna 72 zmienna niezależna 71 zmienna zależna 71 związek 74 związek dodatni 75 związek pozorny 72...
- Cena bazowa netto Pole umożliwia podanie ceny netto, będącej wraz ze stopami marży i stawką podatku VAT podstawą naliczania ceny sprzedaży oraz punktem...
- Ustalenie zakresu pojęcia zwykłych potrzeb rodziny zależy od kryterium, które stanowić będzie podstawę zdefiniowania tego pojęcia...
- UG Ze zbiorów „Wirtualnej Biblioteki Literatury Polskiej” Instytutu Filologii Polskiej UG 89 się podobno zbliżyć; nie zrozumiałem albowiem...
- Rozwój fizyczny, jako proces irnian somatycznycH (anatomicznych) i funkcjonalnych (fizjologicznych) w organizmie, stwarza podstawy dla rozwoju motoryki...
- w pełni zrealizowany ze względu na wybuch U wojny światowej, to jednak podstawy prawne posłużyły jako dorobek stanowiący punkt wyjścia do prac kontynuatorskich w Polsce...
- osho, medytacja podstawy praktykiNie jesteś tym, kto działa -jesteś tym, kto patrzy i widzi...
- "papieże nie tylko byli mordercami na wielką skalę, lecz ponadto uczynili mord podstawąprawną Kościoła chrześcijańskiego oraz warunkiem zbawienia"...
- wybrać opcję Information i nacisnąć ENTER, w rezultacie na ekranie pojawisię zestaw informacji podobny do tego poniżej:,j~%%I , Object ID: B6000006NetWare...
- Wnioski, które na podstawie tych badań wprowadzono, zmierzały do przeorganizowania całego systemu szkolnego, do stworzenia szkoły "na miarę dziecka"...
Smutek to uczucie, jak gdyby się tonęło, jak gdyby grzebano cię w ziemi.
Pierwszy z nich to przy-
woływane już ukierunkowanie uwagi: uwaga obserwatora jest skierowana na osobę aktora (stąd atrybucje wewnętrzne), natomiast działający aktor, aby zrealizować swoje cele musi kierować uwagę na sytuację (stąd atrybucje sytuacyjne). Działania tego mechanizmu dowodzi odwrócenie zwykłej asymetrii aktor-obserwator w sytuacji skonstruowanej w taki sposób, że aktorzy zwracają uwagę na siebie (obserwują siebie na filmie), zaś obserwatorzy skupiają ją na sytuacji (Storms, 1973). Inny mechanizm odpowiedzialny za asymetrię atrybucji, to odmienność wiedzy aktora i obserwatora: aktor zwykle jest o wiele bardziej niż obserwator świadomy sytuacyjnej zmienności swoich zachowań w przeszłości (Marysia doskonale zdaje sobie sprawę z tego, że inni mężczyźni nie budzili w niej takich uczuć jak Janek), stąd większa skłonność do upatrywania przyczyn własnego zachowania w bieżących czynnikach sytuacyjnych. Działania tego mechanizmu dowodzi fakt, że skłonność do wewnętrznych atrybucji spada, a zewnętrznych rośnie wraz ze wzrostem znajomości przez obserwatora osoby działającej. Im lepiej kogoś znamy, tym bardziej wyjaśniamy sobie jego zachowania w podobny sposób jak własne (Nisbett i in., 1973). Trzecim mechanizmem odpowiedzialnym za asymetrię aktor-obserwator jest zróżnicowany język opisu zachowań własnych i cudzych. Podczas gdy własne zachowania opisujemy za pomocą konkretnych czasowników ("ja krzyczałem"), zachowania cudze opisujemy za pomocą bardziej abstrakcyjnych czasowników, oznaczających zarówno sens zachowań, jak i cechy osobowości ("on był agresywny") (Semin, Fiedler, 1991). Co ciekawe, różnica ta zanika w odniesieniu do partnerów bliskiego związku. Im dłużej w takim związku pozostajemy, tym bardziej skłonni jesteśmy opisywać zachowanie partnera konkretnymi czasownikami, a nie abstrakcyjnymi przymiotnikami, a skłonność ta koreluje z satysfakcją ze związku (Fiedler i in., 1995). Zatem im bliższy i bardziej satysfakcjonujący partner intymnego związku, tym bardziej spostrzegamy go na własne podobieństwo - nie tylko w sensie treści, ale i sposobu opisu jego osoby.
Asymetria aktor-obserwator jest jednak zwykle raczej słaba i łatwo zanika w służbie motywu auto waloryzacji: jeżeli własne zachowanie jest wyraźnie pozytywne, ludzie silniej je przypisują czynnikom wewnętrznym, niż sytuacyjnym (Fiske, Taylor, 1991). Motyw auto waloryzacji jest też odpowiedzialny za kolejną deformację - e g o t y z m atrybucyjny, czyli tendencję do wyjaśniania własnych zachowań w pochlebny dla siebie sposób. W szczególności, własne sukcesy są wyjaśniane czynnikami wewnętrznymi (atrybucje podwyższające poczucie własnej wartości), zaś porażki - czynnikami zewnętrznymi (atrybucje obronne). Pierwsza z tych skłonności jest przejawiana częściej i w sposób bardziej konsekwentny niż druga - ludzie z reguły sobie przypisują sukcesy, a choć porażki przypisują co prawda chętniej sytuacji, czasami upatrują ich przyczyny w sobie samych (Miller, Ross, 1975). Sugeruje to, iż motyw autowaloryzacji (obrona 107
i podwyższanie poczucia własnej wartości) nie jest jedynym mechanizmem egotyzmu atrybucyjnego. Innym mechanizmem jest zgodność-niezgodność uzyskanego wyniku z oczekiwaniami. Jeżeli przygotowywaliśmy się do egzaminu i go zdaliśmy, wynik ten jest zgodny z naszym oczekiwaniem i łatwiej przyjąć zań odpowiedzialność niż za porażkę, której ani nie planowaliśmy, ani nie oczekiwaliśmy. Jeżeli jednak porażka była oczekiwana (wiedzieliśmy, że egzamin jest bardzo trudny), to rośnie skłonność do przyjmowania za nią odpowiedzialności.